Umumiy î‘rta ta’lim maktablarining 8 sinflari uchun
«MILLIY ISTIQLÎL G‘ÎYASI VÀ MÀ’NÀVIYAT ÀSÎSLÀRI»
fanidàn î‘quv dàsturi
UQTIRISH ÕÀTI
«Milliy istiqlîl g‘îyasi: àsîsiy tushunchà và tàmîyillàr» fànining tà’lim tizimigà jîriy etilishi màmlàkàtimiz mà’nàviy hàyîtidà muhim vîqåà bî‘ldi.
Ushbu fànning vàzifàsi Ðråzidånt Islîm Kàrimîv tîmînidàn àsîslàb bårilgàn milliy istiqlîlning bîsh g‘îyasi yurtimizdà «Îzîd và îbîd Vàtàn, erkin và fàrîvîn hàyît bàrðî etish»gà õizmàt qilàdigàn yaõlit và izchil tà’limîtni yîshlàrimiz qàlbi và îngigà singdirishdàn ibîràtdir.
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fànining àsîsiy màqsàdi yuz båràyîtgàn jàhînshumul vîqåàlàr, î‘zgàrishlàr dàvridà î‘quvchilàr îngidà màfkuràviy bî‘shliq ðàydî bî‘lishining îldini îlish, ulàr îngidà milliy g‘îya và màfkuràni shàkllàntirish îrqàli e’tiqîd và dunyîqàràshlàrini tàrkib tîðtirishdàn ibîràt.
Ushbu dàsturdà fàn yuzàsidàn î‘quvchi shàõsi và egàllàshi lîzim bî‘lgàn bilim, kî‘nikmà và màlàkàlàrning bålgilàngàn mà’lum må’yîri, ilmiy àsîslàngàn bilimlàr hàjmi bî‘lib, tà’lim tizimidàgi bàrchà fànlàr uchun bir õil emàs. Shuningdåk, «Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fànidà milliy istiqlîl màfkuràsining àsîsiy g‘îyalàrigà ishîntirish, e’tiqîdni shàkllàntirish và shu g‘îyalàrni singdirishgà qî‘yilgàn tàlàblàr dàvlàt tà’lim stàndàrtining màzmunini bålgilàydi.
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fànining vàzifàlàri quyidàgilàrdàn ibîràt:
- yîsh àvlîdni milliy istiqlîl g‘îyalàri ruhidà tàrbiyalàsh;
- mà’nàviy-ruhiy kàmîl tîðtirish;
- g‘îyaviy tàrbiyalàsh và mafkuraviy immunitåtni shàkllàntirish;
- mà’nàviy-màfkuràviy e’tiqîdni tarkib tîðtirish;
- ijtimîiy-iqtisîdiy, mà’nàviy-mà’rifiy islîhîtlàrning mîhiyatini ànglàb yåtish;
- vàtànðàrvàrlik và milliy iftiõîr tuyg‘usini, g‘ururni shàkllàntirish;
- yîsh àvlîddà insîniy fàzilàtlàrni tàrkib tîðtirish;
- ilmiy, fàlsàfiy và dunyîviy bilim bårish.
Màzkur fànning «Milliy istiqlîl g‘îyasi» bî‘limi, g‘îya, màfkurà, g‘îyaning turlàri, milliy istiqlîl g‘îyasining bîsh và àsîsiy g‘îyalàri, î‘zbåk mîdåli, tàràqqiyîtni islîh qilishning ustuvîr yî‘nàlishlàrini î‘z ichigà îlib, yîshlàrgà bu tushunchàlàrni quruq yîd îlish emàs, bàlki tàriõiy và hàyîtiy misîllàr bilàn isbîtlàsh îrqàli ànglàb yåtish nàzàrdà tutilgàn.
Ulàrning qàlbi và îngidà milliy istiqlîl g‘îyalàri và milliy màfkuràviy e’tiqîdni shàkllàntirish uchun «g‘îya» và «màfkurà» tushunchàlàri, ulàrning mà’nî-mîhiyati và shàkllàri, kî‘rinishlàri, insîniyat hàyîtidà g‘îyagà qàrshi g‘îya, jàhîlàtgà qàrshi mà’rifàt bilàn kuràshish tàmîyiligà àmàl qilib yashàshning àhàmiyati, dunyîdàgi và mintàqàmizdàgi màfkuràviy jàràyînlàrning bugungi mànzàràsi, tàràqqiyîtning î‘zbåk mîdåli, g‘îyaviy bî‘shliq và uni tî‘ldirish zàruràti hàqidàgi tushunchà và tàmîyillàrni zàmînàviy tà’lim-tàrbiya vîsitàlàri îrqàli tà’sirchàn usullàrdà và sîddàlàshtirilgàn hîldà yîsh àvlîd îngigà yåtkàzish tàlàb etilàdi.
Shuningdåk, milliy istiqlîl màfkuràsining mà’nî-mîhiyati và àsîsiy tàmîyillàri, Αzbåkistîndà kåchàyîtgàn dåmîkràtik jàràyînlàr và màfkurà hàqidàgi tushunchà và g‘îyalàrni î‘quvchilàrgà hàr tîmînlàmà chuqur singdirish hàm bugungi kundà muhim àhàmiyatgà egà. Mà’nàviy bàrkàmîl insîn bî‘lib yåtishishning àsîsiy måzînlàridàn sànàlgàn îdîb-àõlîq tàrbiyasi dîimiy và uzluksiz bî‘lmîg‘i lîzim. Buning uchun î‘quvchilàrdà insînðàrvàrlik và måhr-îqibàt, sàhîvàt và muruvvàt, dî‘stlik và sàdîqàt, sàbr-qànîàt kàbi fàzilàtlàrni singdirish àsîsiy î‘rindà turmîg‘i kåràk.
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fànini î‘rgànishdà quyidàgi tàmîyillàrgà riîya etilàdi:
- umuminsîniy và dåmîkràtik qàdriyatlàrning bir butunligi;
- zàràrli màfkuràlàrgà qarshi kurashishda g‘îyagà qàrshi g‘îya, jàhîlàtgà qàrshi màrifàt bilàn kuràshish tàmîyiligà àsîslànish;
- milliy istiqlîl g‘îyasi àsîsidàgi e’tiqîd và dunyîqàràshni shàkllàntirish uzluksiz jàràyîn ekàni;
- milliy và umuminsîniy qàdriyatlàrni singdirishga bî‘lgàn ehtiyîjni hisîbgà îlish;
- 5-6 sinflàrdà î‘rgànilàdigàn «Vàtàn tuyg‘usi» và 7-8-9-sinflàrdà î‘rgànilàdigàn «Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri»
î‘quv fanlàri î‘rtàsidàgi î‘zàrî uzluksizlik và izchillikni tà’minlàsh.
Shuningdåk, î‘quvchilàrning îlgàn nàzàriy bilim và tushunchàlàrini sinàb kî‘rish, ulàrning î‘qish jàràyînidà, màktàb, îilà và jàmîàtchilik î‘rtàsidà ànà shu bilimlàrni qî‘llày îlish kî‘nikmàlàrini hîsil qilishgà e’tibîrni qàràtish màqsàdidà bà’zi dàrslàrni àmàliy màshg‘ulît tàrzidà hàm tàshkil etish mumkin.
Bundày tàjribà «Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fàni îldigà qî‘ygàn màqsàd, vàzifàlàrni izchil àmàlgà îshirishdà ijîbiy sàmàrà båràdi.
Dàstur fàn yuzàsidàn bålgilàngàn tà’lim stàndàrtining lîyihà vàriàntigà mîslàb tuzildi. Ushbu fànning «Milliy istiqlîl g‘îyasi» bî‘limi «Milliy istiqlîl g‘îyasi: àsîsiy tushunchà và tàmîyillàr» risîlàsi màzmunini yîritàdi và «Mà’nàviyat àsîslàri» bî‘limi màvzulàri màzmunigà hàm milliy istiqlîl g‘îyasi tushunchà và tàmîyillàri màzmuni singdirildi.
8-sinf
(Hàftàsigà 1 sîàtdàn, jàmi 34 sîàt)
Kirish. (1 sîàt)
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fàni istiqlîl yillàridà shàkllàngàn yangi fàn ekànligi. Uning màvzu mundàrijàsi, màqsàd và vàzifàlàri. Ðråzidåntimiz Islîm Kàrimîvning «milliy g‘îya», «màfkurà», «mà’nàviyat» tushunchàlàrigà bårgàn tà’riflàri. Mà’nàviyat – insînni ruhiy ðîklànish và yuksàlishgà dàvàt etàdigàn, ichki îlàmini bîyitàdigàn, e’tiqîdini mustàhkàmlàydigàn qàdriyat ekànligi.
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fàni àsîsiy mànbà sifàtidà Ðråzidåntimiz Islîm Kàrimîv àsàrlàrigà, «Milliy istiqlîl g‘îyasi: àsîsiy tushunchà và tàmîyillàr» risîlàsigà, õàlqimizning bîy mà’nàviyatigà, milliy và umumbàshàriy qàdriyatlàrgà tàyanishi. «Milliy istiqlîl g‘îyasi: àsîsiy tushunchà và tàmîyillàr» risîlàsi hàqidà mà’lumît. Màmlàkàtimizdà yîsh àvlîd tàrbiyasigà kî‘rsàtilàyîtgàn g‘àmõî‘rlik.
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fànining måtîdîlîgik àsîslàri. (1 sîàt)
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fàni mànbà sifàtidà Kînstitutsiyagà, I.À.Kàrimîv àsàrlàrigà, õàlqimizning bîy mà’nàviy mårîsigà, milliy và umumbàshàriy qàdriyatlàrgà tàyanishi. Mustàqillikning dàstlàbki yillàridàn bîshlàb milliy istiqlîl màfkuràsini shàkllàntirish muhim ehtiyîjgà àylàngànligi và màsàlàning ijtimîiy - siyîsiy àhàmiyati. Ushbu fànni î‘qitishdàn màqsàd jàmiyatni sîg‘lîm, ezgu màqsàdlàr yî‘lidà birlàshtirish hàmdà ulàrgà mà’nàviy kuch-quvvàt båruvchi mànbàlàr bilàn tànishtirish.
Milliy istiqlîl màfkuràsining tàriõiy ildizlàri và mà’nàviy àsîslàri.(1 sîàt)
Istiqlîl màfkuràsining mà’nî-màzmunini bålgilàydigàn mànbàlàr-õàlqimizning bîy tàriõi và õàlq îg‘zàki ijîdi ekànligi.
Màfkuràning tàriõiy ildizlàri, fàlsàfiy àsîslàri, dunyîviy và diniy ildizlàri, îlàm và îdàmning yaràtilishining fàlsàfiy àsîslàri.
Ðîklik, hàlîllik, màrdlik và kîmillik g‘îyalàri, dînishmàndlàrning îzîdlik hàqidàgi g‘îyalàri. Õîràzmiyning dunyîviy kàshfiyîtlàri, Ibn Sinîning fàlsàfiy qàràshlàri. Milliy kàshfiyîtlàrning màfkurà rivîjigà tà’siri. Qàdimgi Shàrq, Yunîn và bîshqà fàlsàfà màktàblàri.
Milliy istiqlîl màfkuràsining màzmun mîhiyati. (1 sîàt)
Milliy istiqlîl màfkuràsi õàlqimizning àsîsiy màqsàd –muddàîlàrini ifîdàlàydigàn, uning î‘tmishi và kålàjàgini bir-biri bilàn bîg‘làydigàn àsriy îrzu istàklàrini àmàlgà îshirishgà õizmàt qilàdigàn g‘îyalàr tizimi ekànligi .
Milliy istiqlîl màfkuràsining bîsh g‘îyasi – îzîd vàîbîd vàtàn. Erkin và fàrîvîn hàyît (1 sîàt).
Bu g‘îya õàlqimizning nåchà àsrlik îrzu-àrmînlàri, ezgu intilishlàri, bunyîdkîrlik fàîliyatining mà’nî-màzmunini ifîdàlàshi.
Õàlqimizning mustàqil tàràqqiyît yî‘lidàgi bîsh màqsàdi dàvlàtning buyukligi, àvvàlî vàtànning îzîdligi hàmdà îbîdligi õàlqning erkin và fàrîvîn hàyîti bilàn bålgilànishi.
Milliy istiqlîl màfkuràsining bîsh g‘îyasidà «Îzîdlik» tushunchàsining ustuvîr và yåtàkchi î‘rindà turishi vàtàn mustàqilligi bàrchà îrzu-intilishlàrimiz, àmàliy fàîliyatimiz yîrug‘ kålàjàgimizning àsîsi ekàngligidàn dàlîlàt bårishi.
Milliy istiqlîl màfkuràsining Αzbåkistînning ijtimîiy-siyîsiy tàràqqiyîtigà õizmàt qilishi. Milliy istiqlîl màfkuràsining shàkllàntirilishi.
Îzîdlik dàvlàtning qudràtini bålgilîvchi îmil ekànligi. Îbîdlik hàm îzîdlik singàri õàlqimizning àzàliy îrzusi bî‘lib kålgàni. Erkinlik-insîn hàyîtining mîhiyati ekànligi, uning fàrîvînligi bilàn bîg‘liqligi.
Milliy istiqlîl màfkuràsining àsîsiy g‘îyalàri bunyîdkîr g‘îyalàr màjmuàsidir. (1 sîàt)
Milliy istiqlîl màfkuràsining àsîsiy g‘îyalàri, uning tàràqqiyîtimiz bîsh g‘îyasidàn kålib chiqishi và mà’nî mîhiyati. Milliy istiqlîl màfkuràsining àsîsiy g‘îyalàri yurt tinchligi, õàlq fàrîvînligi, vàtàn ràvnàqi, kîmil insîn, ijtimîiy hàmkîrlik, millàtlàràrî tîtuvlik, dinlàràrî bàg‘rikånglik(tîlåràntlik)g‘îyalàrining àsîsiy õususiyatlàri.
Yurt tinchligi-bàrqàrîr tàràqqiyît gàrîvi ekànligi. Tinchlik-dunyîdàgi eng kàttà bîylik ekànligi. Istiqlîl g‘îyalàrining màzmunàn bir-biri bilàn bîg‘lànib kåtishi. Õàlqimizning tinchlik shàrîitidàgi îrzu-intilishlàri, uni màqsàd-muddàîlàri rî‘yîbgà chiqishining kàfîlàti dåb bilishi. Duîgà qî‘l îchgàndà yaràtgàndàn àvvàlî tinchlik và îmînlik sî‘ràshining màzmuni.
Dunyîdà tinchlikni buzuvchi, mustàqilligimizgà ràhnà sîluvchi yîvuz kuchlàrning hàm bîrligi. Insîniyat yaràtilgàndàn buyîn bî‘lib î‘tgàn kàttà-kichik urushlàrdàgi tàlîfàtlàr và zàràrlàr.
Mirzî Ulug‘båk hukmrînlik qilgàn Mîvàrîunnàhrdà 40 yil dàvîmidà õàlqning îsîyishtà hàyîti.
Màmlàkàtimizdà tinchlik màsàlàsi hàmishà eng muhim ustuvîr màsàlà bî‘lib kålàyîtgàni.
Õàlq fàrîvînligi, yurt tinchligi g‘îyasi. (1 sîat)
Õàlq fàrîvînligi dågàndà, îdàmlàrning munîsib turmush shàrîiti, iqtisîdiy jihàtdàn tî‘kis yashàshi, tàràqqiyît tàqîzî etgàn mîddiy imkîniyatlàrgà egà bî‘lish tushunilishi.
Màmlàkàtimizdà àmàlgà îshirilàyîtgàn islîhîtlàr àvvàlî õàlq fàrîvînligigà qàràtilgànligi. Õàlq fàrîvînligigà erishish uchun ulàrni bunyîdkîrlik ishlàrigà jàlb qilish zàrurligi.
Αzbåkistînning yår îsti và yår ustki bîyliklàri, måhnàtkàsh và bunyîdkîr õàlqimizning fàrîvîn hàyîtining någizi ekànligi.
Õàlqning fàrîvînligi – dàvlàtning qudràtidàn dàlîlàt ekàni. Fuqàrîlàrimizdà, hàr qàysi insîn và îilà bàdàvlàt bî‘lsà, jàmiyat và dàvlàt hàm kuchli và qudràtli bî‘làdi, dågàn tushunchàni shàkllàntirishning muhim àhàmiyati.
Vàtàn ràvnàqi, kîmil insîn g‘îyasi. (1 sîat)
Vàtàn – insînning kindik qîni tî‘kilgàn, tuðrîq, uni tànitàdigàn tàbàrruk màskàn. Vàtàn timsîlidà î‘zining, õàlqining bàõtini kî‘rà îlish. Vàtàn îzîd bî‘lsà, õàlq hàm îzîd, Vàtàn ràvnàq tîðsà, õàlq fàrîvîn bî‘lishi.
Vàtàn hàqidà hikmàtli sî‘zlàr, màqîllàr, shîirlàrimizning shå’rlàri. Înà tuðrîqning õîsiyatini qàlbàn his etish muhimligi.
Kîmil insîn tushunchàsining mîhiyati. Fàrîbiy, Àbu Ràyhîn Båruniy, À.Nàvîiy, Ibn Sinî, Àl-Buõîriy, Fitràt, À.Àvlîniy mårîslàridà kîmillik tushunchàsi. Kîmil insînni tàrbiyalîvchi îmillàr.
Mustàqil Αzbåkistîndà tàshkil etilgàn birinchi îrdån «Sîg‘lîm àvlîd uchun» dåb àtàlishining sàbàbi.
Kîmil insîn và erkin fuqàrîlik jàmiyati. Yangilànàyîtgàn jàmiyatdà kîmil insînni tàrbiyalàsh.
Αtilgan mavzularni mustahkamlash. (2 sîat)
Ijtimîiy hàmkîrlik, millatlararî tîtuvlik g‘îyasi.( (2 sîat)
Ijtimîiy hàmkîrlik g‘îyasining mîhiyati. Turli millàt, irq, dingà mànsub shàõs và guruhlàrning umumiy màqsàd yî‘lidàgi urinishlàri.
Ijtimîiy hàmkîrlik hàr bir yurtdîshimizning mànfààtlàridàgi mushtàràklikdàn hîsil bî‘luvchi umummilliy màqsàd và hàràkàt birligi ekànligi.
Milliy g‘îyalàrning tàràqqiyîtni hàràkàtgà kåltiruvchi kuchgà àylànishi. Hàr bir shàõs jàmiyat mànfààtlàrini àks ettiràdigàn ustuvîr g‘îyalàrni àmàlgà îshirishdà î‘zini màs’ul dåb bilishi.
Millàtlàràrî tîtuvlik – umumbàshàriy qàdriyat. Bu esà bir jàmiyatdà yashàb, yagînà màqsàd yî‘lidà måhnàt qilàyîtgàn turli millàt và elàtlàr î‘zàrî hurmàt và hàmjihàtligining mà’nàviy àsîsi ekàni. Millàtlàràrî tîtuvlik - õàlqimizgà õîs îliyjànîblikkà àsîslànishi.
Islîm Kàrimîvning: -«Vàtàn ràvnàqi, õàlq mànfààti bàrchàmiz uchun birdåk muqàddàs bî‘lishi shàrt» dågàn sî‘zlàrining shàrhi.
Αzbåkistîndà 130 dàn îrtiq millàt vàkillàri Αzbåkistînni î‘z Vàtàni dåb bilishi. Αzbåkistîndà millàtlàràrî dî‘stlik và tîtuvlikning kînstitutsiyaviy àsîslàri. Αzbåkistînning bugungi tàqdiri, fuqàrîlàrning umummilliy birligi, milliy g‘îyalàrgà sàdîqàti. Αzbåkistîndà fàîllik kî‘rsàtàyîtgàn milliy màdàniy màrkàzlàr. «Turkistîn – umumiy uyimiz» shiîrining mîhiyati và màzmuni.
Dinlàràrî bàg‘rikånglik-tîlerantlik (2 sîàt)
Dinlàràrî bàg‘rikånglik (tîlåràntlik) mà’nàviy qàdriyatlàrni mujàssàm etuvchi g‘îya ekàni. Bàrchà dinlàr ezgulik g‘îyalàrigà àsîslànishi. Turli din và màzhàb vàkillàri àsrlàr dàvîmidà àhil yashàb kålgànligi.
Αzbåkistîn Råsðublikàsining «Vijdîn erkinligi và diniy tàshkilîtlàr tî‘g‘risidà»gi Qînunidà diniy bàg‘rikånglikning bàrchà huquqiy àsîslàrining yaràtilgànligi.
Bî‘lim yuzàsidàn tàkrîrlàsh. (2 sîàt)
Mà’nàviyat àsîslàri.
Mà’nàviy bàrkàmîllik-insîniylik ziynàti. (2 sîàt)
Insîniylik, tî‘g‘rilik, qànîàtgà intilish, îchkî‘zlik, qing‘ir ishlàrdàn î‘zini tiyish, rîstgî‘ylik – hàqiqàtni gàðirish.
Tî‘g‘rilik và rîstgî‘ylik hàqidà õàlq màqîllàri và hikmàtli sî‘zlàri.
Fàhm-fàrîsàt, zàkîvàt, didgà tà’rif.
Ziyràklik – tåz fàhmlàsh.
Yîlg‘închilik - hàqiqàtgà zid, nîtî‘g‘ri gàð, uydirmà, g‘iybàtning illàt ekànligi.
Insîn få’l-àtvîridàgi tî‘g‘rilik, rîstgî‘ylik, ziyràklik, fàhm-fàrîsàtlilik, õàlq ishînchini qîzînish muhim hislàt ekànligi.
Qànîàt – hàyîtdà îzgà hàm, kî‘ðgà hàm, qiyinchilikkà hàm, õursàndchilikkà hàm kî‘nikish, sàbr qilish, nàfsni tiyish ekànligi.
Îchkî‘zlik - qànîàt emàsligi. Buyuk mutàfàkkirlàr tîmînidàn qànîàt, insînðàrvàrlik, sàhîvàtning tàrg‘ib etilishi.
Vàqt måzîni. Bî‘sh vàqtdàn unumli fîydàlànish. (2 sîàt)
Vàqtning màdàniy, màishiy, mà’nàviy ehtiyîjlàri.
Bî‘sh vàqtlàrning turlàri: î‘yin, sðîrt, kitîbõînlik, jàmîàt ishlàri, bàyràmlàr, tåàtr-kinî, tålåkî‘rsàtuvlàr, màdàniy hîrdiq, tî‘gàràklàr.
Bî‘sh vàqtning mîhiyati: vàqt måzîni và uning kishi hàyîtidàgi î‘rni.
Shàõsiy gigiyånà tàlàblàri. (1 sîàt)
Hàr bir î‘quvchining î‘z tàni, kiyim-kåchàgi, buyumlàrini ðîk và tîzà tutishi- shàõsiy gigiyånà ekànligi. Ðîklik – insîn mà’nàviyatining àsîsiy shàrtlàridàn ekànligi. Õàlq tàbîbàti và insîn sàlîmàtligi. Îilàdà shàõsiy gigiyånà qîidàlàri và õàlq tàbîbàti tàmîyillàrining î‘rgàtilishi.
Yîshlàr và kiyinish îdîbi. (1 sîàt)
Hîzirgi dàvr yîshlàri và kiyinish màdàniyati. Kiyinish – insîn mà’nàviyatini kî‘rsàtuvchi måzîn ekànligi. Kiyimgà munîsàbàt – insîn didi và fàrîsàtining muhim bålgisi ekànligi.
Hîzirgi dàvr và mîdà. Mîdà và insîn õulqi. Mîdàning insîn ehtiyîjlàrigà mîs bî‘lishi. Mîdàgà tî‘g‘ri munîsàbàtdà bî‘lish. Yîshlàr và zàmînàviy kiyinish.
Milliy bàyràmlàr, àn’ànàlàrimiz – tàriõiy qàdriyat. (2 sîàt)
Bàyràm – insîn hàyîtidàgi eng quvînchli hîdisà. Àn’ànà – àvlîddàn àvlîdgà î‘tib, jàmîàtchilik fikri bilàn qî‘llàb-quvvàtlànàdigàn ijtimîiy àõlîqiy munîsàbàtlàrning umumlàshgàn qînun và tàlàblàri.
Αzbåk õàlqining àn’ànàlàri. Zàmînàviy àn’ànàlàr.
Αrtà Îsiyî tàriõi bilàn bîg‘liq milliy bàyràmlàr: mustàqillik bàyràmi, Nàvrî‘z, Måhrjîn, Bîychåchàk, gul sàyli.
Nàvrî‘z tàriõi vàîdîbnîmàsi. (2 sîàt)
Nàvrî‘z bàyràmining mîhiyati. Nàvrî‘z tàriõi. Nàvrî‘zning jîriy etilishi sàbàblàri.
Nàvrî‘zning bàyràm etilishi, màqsàdi, àhàmiyati.
Nàvrî‘z îdîbnîmàsi. Nàvrî‘z nå’màtlàri – sumàlàk, hàlim, kî‘k sîmsà, gî‘jà;
Nàvrî‘z bilàn bîg‘liq urf-îdàtlàr, màrîsimlàr. Dînishmàndlàr Nàvrî‘z hàqidà.
Αtilgan mavzularni mustahkamlash. ( 1 sîàt)
Ichkilikbîzlik, kàshàndàlik, giyîhvàndlik, àqliy và jismîniy kàmîlît kushàndàsi. (2 sîàt)
Ichkilikbîzlik, giyîhvàndlik, kàshàndàlikning insînning àqliy và jismîniy rivîjlànishigà g‘îv bî‘lishi.
Sðirtli ichimliklàrning insîn îrgànizmigà sàlbiy tà’siri. Àsàb chàrchîg‘i và ichki îrgànlàrdà yuz båràdigàn kàsàlliklàr.
Giyîhvàndlik. Bir yîki bir nåchà õil giyîhvànd mîddàlàrgà î‘rgànib qîlish. Uning yîmîn îqibàtlàri. Giyîhvàndlikning insîn à’zîlàrigà sàlbiy tà’siri, umrni kåskin qisqàrtirishi.
Ichkilikbîzlik và giyîhvàndlikning insîn nàsligà hàmdà jàmiyatgà sàlbiy tà’siri. Sîg‘lîm turmush tàrzi mîhiyati và îmillàri.
Dînishmàndlàr ichkilikbîzlik và giyîhvàndlikning zàràri hàqidà.
Màvzu yuzàsidàn àmàliy màshg‘ulît. (2 sîàt)
Õîtirà và Qàdrlàsh kuni – î‘zàrî måhr-îqibàt nàmunàsi. (1 sîàt)
Õîtirà và Qàdrlàsh kunini nishînlàshning tàrbiyaviy àhàmiyati. Màrhumlàrni yîdgà îlish, àtrîfdàgilàrgà måhr-muruvvàt kî‘rsàtib, ulàrni qàdrlàb yashàsh kåràk ekànligi.
Màrhumlàrni õîtirlàsh Αrtà Îsiyî õàlqlàri uchun qàdimiy milliy àn’ànà ekànligi.
Màvzu yuzàsidàn àmàliy màshg‘ulît. (1 sîàt)
Αtilgan mavzularni mustahkamalash. (1 sîat)
Umumiy î‘rta ta’lim maktablarida
«MILLIY ISTIQLÎL G‘ÎYASI VÀ MÀ’NÀVIYAT ÀSÎSLÀRI»
fanini î‘qitish yuzasidan tavsiyalar va rejalashtirish
(8 sinf)
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fanidàn dàstur màtåriàllàrining màvzuiy råjàsi
8-sinf
|
¹
|
Màvzulàr
|
Sîàti
|
|
1
|
Kirish.
|
1
|
|
2
|
«Milliy istiqlîl g‘îyasi và mà’nàviyat àsîslàri» fànining måtîdîlîgik àsîslàri.
|
1
|
|
3
|
Milliy istiqlîl màfkuràsining tàriõiy ildizlàri và mà’nàviy àsîslàri.
|
1
|
|
4
|
Milliy istiqlîl màfkuràsining màzmun mîhiyati.
|
1
|
|
5
|
Milliy istiqlîl màfkuràsining bîsh g‘îyasi – îzîd và îbîd vàtàn, erkin và fàrîvîn hàyît.
|
1
|
|
6
7
8
|
Milliy istiqlîl màfkuràsining àsîsiy g‘îyalàri – bunyîdkîr g‘îyalàr màjmuàsidir:
Yurt tinchligi, õàlq fàrîvînligi g‘îyasi;
Vàtàn ràvnàqi, kîmil insîn g‘îyasi.
|
1
1
1
|
|
9-10
|
Αtilgan mavzularni mustahkamlash.
|
2
|
|
11-12
|
Ijtimîiy hàmkîrlik, millàtlàràrî tîtuvlik.
|
2
|
|
13-14
|
Dinlàràrî bàg‘rikånglik – tîlåràntlik.
|
2
|
|
15-16
|
Bî‘lim yuzàsidàn tàkrîrlàsh.
|
2
|
|
II. Mà’nàviyat àsîslàri
|
|
17-18
|
Mà’nàviy bàrkàmîllik – insîniylik ziynàti.
|
2
|
|
19-20
|
Vàqt måzîni. Bî‘sh vàqtdàn unumli fîydàlànish.
|
2
|
|
21
|
Shàõsiy gigiyånà tàlàblàri.
|
1
|
|
22
|
Yîshlàr và kiyinish îdîbi.
|
1
|
|
23-24
|
Milliy bàyràm và àn’ànàlàrimiz – tàriõiy qàdriyat.
|
2
|
|
25-26
|
Nàvrî‘z tàriõi và îdîbnîmàsi.
|
2
|
|
27
|
Αtilgan mavzularni mustahkamlash.
|
1
|
|
28-29
|
Ichkilikbîzlik, kàshàndàlik và giyîhvàndlik – àqliy và jismîniy kàmîlît kushàndàsi.
|
2
|
|
30-31
|
Màvzu yuzàsidàn àmàliy màshg‘ulît.
|
2
|
|
32
|
Õîtirà và qàdrlàsh kuni –î‘zàrî måhr- îqibàt nàmunàsi.
|
1
|
|
33
|
Màvzu yuzàsidàn àmàliy màshg‘ulît.
|
1
|
|
34
|
Αtilgan mavzularni mustahkamlash.
|
1
|
|
|
Jami:
|
34
|
.gif){kind=small}
